Πόσο να χρεώνεις για ιδιαίτερα μαθήματα

Είναι η ερώτηση που κάνει κάθε καθηγητής και που κανείς δεν απαντά ευθέως: πόσο να ζητήσω; Οι περισσότεροι καταλήγουν σε μια τιμή με τον χειρότερο δυνατό τρόπο — ρωτώντας έναν συνάδελφο, ή υπολογίζοντας πόσα χρειάζονται για να βγάλουν τον μήνα.

Και τα δύο είναι λάθος αφετηρία. Το πρώτο σε κλειδώνει στη μετριότητα της αγοράς σου. Το δεύτερο ορίζει την τιμή σου με βάση τους λογαριασμούς σου, που δεν ενδιαφέρουν κανέναν γονέα.

Ας το δούμε με νούμερα.

Πού βρίσκεται η αγορά σήμερα

Με βάση τις δημοσιευμένες αγγελίες καθηγητών στην ελληνική αγορά, οι διάμεσες ωριαίες χρεώσεις διαμορφώνονται περίπου ως εξής:

Υπάρχει και γεωγραφική διαφορά: στην Αθήνα η διάμεση τιμή για δια ζώσης μάθημα είναι γύρω στα 15 ευρώ, στη Θεσσαλονίκη γύρω στα 13.

Δύο πράγματα αξίζει να προσέξεις σε αυτόν τον πίνακα.

Πρώτον, η διαφορά ανάμεσα στο δημοτικό και τη μουσική είναι διπλάσια τιμή για την ίδια ώρα. Δεν είναι επειδή ο ένας καθηγητής είναι καλύτερος. Είναι επειδή στο ένα αντικείμενο υπάρχουν εκατοντάδες εναλλακτικές και στο άλλο ελάχιστες.

Δεύτερον, το «συνηθισμένο εύρος» είναι στενό. Οι περισσότεροι καθηγητές στοιβάζονται μέσα σε τρία ή τέσσερα ευρώ, γιατί όλοι κοιτάζουν ο ένας τον άλλον. Αυτό σημαίνει ότι το να βγεις έξω από το εύρος είναι πιο εύκολο απ’ όσο φαίνεται — αρκεί να έχεις λόγο.

Η αγορά δεν είναι φτωχή

Υπάρχει μια διαδεδομένη πεποίθηση ότι «οι γονείς δεν έχουν να δώσουν». Τα στοιχεία λένε κάτι διαφορετικό.

Τα ελληνικά νοικοκυριά δαπάνησαν 614 εκατομμύρια ευρώ σε φροντιστήρια το 2023, το υψηλότερο ποσό της τελευταίας δεκαετίας, με αύξηση 35,7% σε πραγματικές τιμές μέσα σε δύο χρόνια. Το 94,6% αυτών πηγαίνει στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.

Οι γονείς δεν διστάζουν να πληρώσουν για την εκπαίδευση του παιδιού τους. Διστάζουν να πληρώσουν όταν δεν καταλαβαίνουν τι ακριβώς αγοράζουν.

Αυτή η διάκριση αλλάζει τα πάντα στον τρόπο που ορίζεις την τιμή σου.

Τρεις ερωτήσεις πριν ορίσεις τιμή

Πριν κοιτάξεις τι κάνουν οι άλλοι, απάντησε αυτά:

Πόσα σου αφήνει πραγματικά ένας μαθητής τον μήνα; Όχι η ωριαία χρέωση. Το πραγματικό ποσό, αφού αφαιρέσεις τις μετακινήσεις, τον χρόνο προετοιμασίας και τα μαθήματα που ακυρώνονται και δεν πληρώνονται. Ένας μαθητής στα 15 ευρώ την ώρα με μισή ώρα δρόμο σε κάθε κατεύθυνση σου αφήνει στην πραγματικότητα κάτω από 8 ευρώ ανά ώρα που ξοδεύεις.

Πόσο εύκολα σε αντικαθιστά ο γονέας; Αν διδάσκεις κάτι που κάνουν πενήντα άλλοι στην περιοχή σου με τον ίδιο ακριβώς τρόπο, η τιμή σου καθορίζεται από την αγορά. Αν διδάσκεις κάτι για το οποίο σε έχουν προτείνει ονομαστικά, την καθορίζεις εσύ.

Τι αποτέλεσμα μπορείς να δείξεις; «Πέρσι είχα εννιά παιδιά στις πανελλήνιες και τα οκτώ πέρασαν στη σχολή που ήθελαν» δικαιολογεί τιμή. Το πτυχίο σου δεν τη δικαιολογεί — το έχουν όλοι.

Η μέθοδος: ξεκίνα από τους νέους

Η μεγαλύτερη φοβία κάθε καθηγητή είναι ότι μια αύξηση θα διώξει μαθητές. Η λύση είναι απλή και σχεδόν χωρίς ρίσκο.

Μην ανεβάσεις τιμή στους υπάρχοντες. Ανέβασέ τη μόνο στους επόμενους.

Ορίζεις μια νέα τιμή, δέκα ή δεκαπέντε τοις εκατό πάνω από τη σημερινή, και τη λες μόνο σε όποιον ρωτήσει από εδώ και πέρα. Οι υπάρχοντες μαθητές δεν το μαθαίνουν και δεν επηρεάζονται. Αν οι νέοι δέχονται κανονικά, έχεις την απάντησή σου. Αν σταματήσουν να κλείνουν, γυρνάς πίσω και δεν έχεις χάσει τίποτα.

Μέσα σε μία σχολική χρονιά, με φυσική εναλλαγή μαθητών, ολόκληρο το πελατολόγιό σου έχει περάσει στη νέα τιμή χωρίς να έχεις κάνει ποτέ μια δύσκολη συζήτηση.

Αν πρέπει να ανεβάσεις και στους υπάρχοντες

Δύο κανόνες: ειδοποίησε έναν μήνα πριν, και κάν’ το στην αρχή της χρονιάς, ποτέ στη μέση. Το μήνυμα δεν χρειάζεται δικαιολογίες:

Καλησπέρα σας. Από τον Σεπτέμβριο η ωριαία χρέωση διαμορφώνεται στα 15 ευρώ. Σας το γράφω από τώρα ώστε να το έχετε υπόψη στον προγραμματισμό σας. Χαίρομαι πολύ που συνεχίζουμε μαζί.

Χωρίς απολογία, χωρίς εξήγηση για το ρεύμα και τη βενζίνη. Οι εξηγήσεις καλούν διαπραγμάτευση.

Πακέτα αντί για εκπτώσεις

Όταν σου ζητούν χαμηλότερη τιμή, η χειρότερη απάντηση είναι να την κατεβάσεις. Μόλις το κάνεις, η αρχική σου τιμή αποδείχθηκε φανταστική και όλοι το ξέρουν.

Η καλύτερη απάντηση είναι να αλλάξεις αυτό που πουλάς:

• Μεμονωμένο μάθημα: 15 € την ώρα.
• Πακέτο οκτώ μαθημάτων, προπληρωμένο: 13,50 € την ώρα.
• Δύο μαθήματα την εβδομάδα, όλη τη χρονιά: 13 € την ώρα.

Δεν έδωσες έκπτωση. Έδωσες καλύτερη τιμή σε αντάλλαγμα για δέσμευση — που σημαίνει σταθερότερο εισόδημα, λιγότερες ακυρώσεις και μαθητή που μένει περισσότερο.

Το ταβάνι που δεν λύνεται με τιμή

Ακόμη κι αν κάνεις όλα τα παραπάνω σωστά, υπάρχει ένα όριο. Αν διδάσκεις είκοσι ώρες την εβδομάδα και τις γεμίσεις όλες, το εισόδημά σου έχει σταματήσει να μεγαλώνει μέχρι να βρεις κι άλλες ώρες — που δεν υπάρχουν.

Εκεί η τιμολόγηση παύει να είναι η απάντηση. Η επόμενη κίνηση δεν είναι να ζητήσεις περισσότερα ανά ώρα, αλλά να πάψεις να πληρώνεσαι μόνο με την ώρα: ομαδικά μαθήματα, υλικό, ή κάτι που πουλιέται χωρίς να είσαι εσύ παρών.

Πριν αποφασίσεις πού να ρίξεις το βάρος σου, αξίζει να δεις πού πραγματικά χάνεις έδαφος. Το δωρεάν τεστ σου δίνει βαθμολογία και στους επτά πυλώνες — και συχνά η τιμολόγηση δεν είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα, απλώς είναι το πιο ορατό.